Monique Meyer ‘verhuist’ naar Rooms Katholieke Parochie.
In het beleidsplan van De Bron is opgenomen dat we wel ‘es wat vaker uit onze eigen ‘bubbel’ mogen komen. Dus meer naar buiten gericht zijn in plaats van navelstaren. Wat speelt er buiten De Bron en kunnen we daarvan wellicht ook wat leren? Respect tonen. Begrip hebben voor iets dat anders is dan bij ons. Deze keer praat de redactie met iconenschrijver Monique Meyer. In 2024 ‘verhuisde’ zij van De Bron naar de Rooms Katholieke Parochie. Hoe vergaat het haar daar?
Monique Meyer (Oldenzaal, 1956) uit IJsselmuiden was jarenlang actief binnen De Bron. Hier heeft ze zich altijd erg thuis gevoeld. “Maar toch begon het steeds meer te kriebelen om een overstap te maken naar de katholieke kerk. Vooral vanwege de symboliek die daar meer een rol speelt, de mystiek, de sfeer.” In augustus 2024 trok ze de stoute schoenen aan en verruilde De Bron voor onze katholieke buren. “Veel Bronners keken er niet raar van op”, zegt Monique. “Ik was altijd al een fervent kloosterbezoekster en hield van de katholieke gebruiken. En het scheelt ook dat ik niet zo van de hokjesgeest ben. Ik wil graag dóórgroeien.”
Meer symboliek
Bevalt het haar nu? Monique: “Ja, het bevalt zeker goed. Het is anders. Hoewel de diensten op zich qua inhoud niet erg verschillen met de protestantse kerk. Wél wat betreft vorm. Elke dienst is er de eucharistie en wensen we elkaar met een handdruk ‘de vrede van Christus’. Die symboliek vind ik mooi, van sacramenten als eucharistie, biecht en ziekenzalving. En de wisselwerking met de gemeente. Bij de gebeden gaan we staan, bij het Onze Vader openen we onze handen, en ook bij de Evangelielezing staan we. De eerbied die er bij de eucharistie betracht wordt. De heilige hostie, het lichaam van Christus. En dat we bijvoorbeeld straks tijdens Goede Vrijdag bij de kruiswegstaties langslopen. Ja, het is allemaal meer beeldend.”
Opleiding over Franciscus
Als ik haar aantref in haar atelier is ze net bezig met het San Damianokruis van de heilige Franciscus van Assisi. Het origineel ervan hangt in de basiliek van Sint-Clara in Assisi, Italië. Daarbij heeft Monique zelf het Tau-kruis als hanger om haar nek. Het is een teken van de franciscaanse spiritualiteit, die de nadruk legt op armoede en toewijding. Het verwonderd me dan ook niet als ze vertelt dat ze bezig is met de Fioretti-opleiding Orde van Franciscaanse Seculieren (Leeuwarden) die gericht is op de idealen van de heiligen Franciscus en Clara. “Van Clara ben ik een echte fan geworden”, zegt (‘verclaart’) Monique met een blijde glimlach op haar gezicht. “Bij de opleidingsmodule die ik volg blijf je gewoon burger. Ik ga niet het klooster in. Hoewel dat altijd wél mijn wens was… Maar helaas ging dat niet in verband met mijn gezondheid.”
Atelier in oude fabriek
Verder is Monique is, zoals dat heet, iconenschrijver en geeft daarover les in haar atelier aan de Trekvaart in de oude Eekafabriek. “Creatief ben ik altijd al geweest. Maar ja, eerder gaf een gezin met vier kinderen en een deeltijdbaan als verpleegkundige helaas niet veel tijd om dat te beoefenen, laat staan om uit te breiden. Toen mijn oudste dochter naar de kunstacademie ging (1996), werd ik helemaal enthousiast en begon te tekenen en te schilderen. Nog intensiever werd het, toen ik in 2004 werd afgekeurd voor mijn werk. Sinds enkele jaren werk ik in een atelier. Daar geef ik ook cursussen. Aanvankelijk in Kampen en tegenwoordig in IJsselmuiden.” Het atelier aan de Trekvaart ademt haar werk helemaal uit. Ze wordt er omringd door boeken, voorbeeldtekeningen, eigenhandig gemaakte schilderijen en iconen. Met in haar directe omgeving de afbeelding van Santa Monica, de moeder van Augustinus, haar ‘lievelingsheilige’.
Venster op de hemel
Op zaterdag 28 februari jl. werden in IJsselmuiden iconen gewijd door pastor Ton Huitink. Dat is een feestelijk iets. Na maanden van hard en geconcentreerd werken (op traditionele wijze door de ‘iconenschrijver’) zijn de iconen klaar. “Maar eigenlijk mogen ze dan nog geen ‘icoon’ genoemd worden. Dat is pas ná de inwijding”, zegt Monique. “Met één icoon ben ik ongeveer zestig tot tachtig uur bezig. Door het icoonschrijven ben ik nader in contact gekomen met priester Huitink. Ja, en van het een komt het ander… Icoonschrijven is eigenlijk bidden. Een icoon biedt een venster op de hemel. Jij kijkt naar de icoon, maar de icoon kijkt vooral naar jou. Wat heeft de afbeelding jou te zeggen? Het gelaat dat ons aankijkt en ons herinnert aan wie wij zijn, in het licht van wie Hij is. Je krijgt er een ander gevoel bij. Voordat ik met een icoon begin, lees of bid ik eerst het hierbij horende gebed.”
Het gebed van de icoonschilder
Priester: Bidden wij de Heer!
Allen: Heer, ontferm U!
Priester: Heer Jezus Christus, in Uw Goddelijke natuur zijt Gij niet te meten noch te beschrijven. Toen de volheid van de tijden aanbrak, hebt Gij tot heil van de mens geboren willen worden uit de Maagd en Moeder van God, Maria. Gij hebt de menselijke natuur aangenomen, gevormd uit slijk van de aarde. Gij hebt uw trekken willen afdrukken op een doek en zo koning Abgar genezen en hem het Licht geschonken U te erkennen als de ware God. Door Uw heilige Geest hebt Gij Uw apostel en evangelist Lukas verlicht, zodat hij de schoonheid kon weergeven van Uw heilige Moeder, terwijl ze U als een klein kind in de armen hield.
Allen: Goddelijke meester van het heelal, verlicht ook het hart en de geest van ons. Uw dienaressen en dienaren; geleid onze handen, opdat wij tot Uw eer en tot Uw grootheid Uw icoon mogen schilderen of de icoon van Uw heilige Moeder en van alle heiligen. Houd ons vrij van alle kwaad en vergeef de zonden en fouten van allen die deze iconen zullen vereren en gebruiken. Mogen ze eer geven aan de Schepper van al het goede. Amen.
Zegen: Moge uw werk een gebed zijn. Moge het uzelf of anderen ten goede komen. Stel u voor dat Gods engel naast u staat en houd uw hart en handen rein. Bedenk dat uw leven en uw werken een verkondiging zijn van de Blijde Boodschap! Amen.
Icoon
Het woord ‘icoon’ is afgeleid van het Griekse woord ‘eikon’, dat beeld of beeltenis betekent. Iconen zijn religieuze objecten die een belangrijke functie hebben binnen de Oosterse Orthodoxe kerk. Die heeft drie openbaringen: de bijbel, de traditie en de iconen. Een icoon probeert de onzichtbare hemelse werkelijkheid zichtbaar te maken om ons een blik te verschaffen in de spirituele werkelijkheid. Iconen komen voor in de Griekse mediterrane wereld vanaf de vroege middeleeuwen, op de Balkan en in Rusland sinds de 9-de en 10-de eeuw en in enkele kleine gebieden in de Arabische wereld en in Ethiopië. Iconen worden (volgens traditionele regels) vervaardigd op diverse materialen zoals hout, steen, mozaïek, metaal, textiel. De voorstellingen zijn naast Christus en de Moeder Gods ook andere heiligen, engelen en religieuze feesten.
RK Parochie
De Rooms Katholieke Parochie Thomas à Kempis bestaat uit kerken in IJsselmuiden (O.L.V. Onbevlekte Ontvangenis), Kampen (O.L. Vrouwe of Buitenkerk), Zwolle-Centrum (Onze Lieve Vrouwe Ten Hemelopneming ofwel de Peperbuskerk), Zwolle-Zuid (St. Jozefkerk), Herfte-Wijthmen (O.L.V. van Altijddurende Bijstand), Hasselt (St. Stephanuskerk), Hattem (O.L.V. ten Hemelopneming).
Thomas à Kempis (ca. 1380-1471) was een invloedrijke laat-middeleeuwse augustijner kanunnik, mysticus en schrijver, vooral bekend als de auteur van De Navolging van Christus (De Imitatione Christi), een van de meest verspreide christelijke boeken na de Bijbel. Als lid van de Moderne Devotie leefde en werkte hij in het Agnietenklooster bij Zwolle, waar hij zich richtte op spiritualiteit en kloosteronderricht.
Toename van volwassenen
De website van de parochie vermeldt dat in 2024 de RK-kerk 3.448.000 geregistreerde katholieken telde, goed voor 19,1% van de bevolking. Dat is een daling van 0,5 procent ten opzichte 2023. Een duidelijke uitzondering vormt de sterke toename van volwassen toetredingen.
Activiteiten
Activiteiten zijn er vele, zoals de lunch op zondag, de stille omgang in Amsterdam, een bedevaarttochtnaar Kevelaer of samen lopen van het pelgrimspad IJsseldelta.
Pelgrimspad IJsseldelta
Het Pelgrimspad IJsseldelta is een moderne, rustige pelgrimsroute van iets meer dan 100 kilometer rondom Zwolle. De etappes verbinden kerken, kapellen en natuurgebieden aan elkaar en is daardoor zeer divers. Vanuit het centrum van Zwolle duik je bijna direct de natuur in richting het Engelse Werk en de Vreugderijkerwaard. De historie van Kampen, maar ook die van Zwolle, Hattem en Hasselt worden tijdens de route bij de diverse monumenten of opmerkelijke sites als beknopte informatie in kaders opgenomen. Vaak met links om meer informatie te geven voor wie dat graag wil. Vrijwel de gehele route is opgenomen als beschrijving en op kaarten verduidelijkt.
Nieuwsbrief
Kampen en IJsselmuiden hebben een gezamenlijke Nieuwsbrief: Pontem. Daarin staan uiteraard ook de vieringen die afwisselend in Kampen en IJsselmuiden plaatsvinden.
Het parochiemagazine “Navolging vandaag” verschijnt zes keer per jaar en is een uitgave van de parochie Thomas à Kempis en het rectoraat Sint Thomas van Aquino.
Samenwerking
Eén pastoraal team is verantwoordelijk voor zowel de Thomas à Kempis parochie, de Norbertusparochie (Flevoland) als de Christoffelparochie (Steenwijkerland). Al deze 18 locaties worden bediend door hetzelfde pastoraal team dat bestaat uit twee priesters (T. Huitink en G.M.J. van der Vegt) en één diaken (A.P. van Boven). Assistentie wordt verleend door drie onbezoldigde diakens (M. Buijkx, F. van Dalen, L. Everts). De parochies blijven voorlopig los van elkaar bestaan.